อวสาน Play-to-Earn? ประธาน Solana Foundation เผยเกมคริปโตตายแล้ว อะไรคือยุคต่อไป 

ล่าสุด Lily Liu ประธาน Solana Foundation ได้ออกมาดับฝันนักลงทุนด้วยการประกาศชัดเจนว่า “Crypto Gaming ได้ตายลงแล้วอย่างสมบูรณ์” พร้อมระบุว่า การอัดฉีดเม็ดเงินมหาศาลหลายพันล้านดอลลาร์เข้าสู่ภาคส่วนนี้ ถือเป็นความผิดพลาดครั้งใหญ่ที่สุดของตลาดคริปโต และจะไม่มีโอกาสกลับมาฟื้นตัวได้อีก

คำประกาศที่สั่นสะเทือนวงการนี้นำไปสู่คำถามสำคัญที่ว่า นี่คืออวสานของเกมคริปโต หรือเป็นเพียงจุดเปลี่ยนผ่านเพื่อจัดระเบียบใหม่? บทความนี้จะพาไปเจาะลึกเบื้องหลังความล้มเหลว ประเมินสภาวะตลาดปัจจุบัน และวิเคราะห์ความเป็นไปได้ในอนาคตของอุตสาหกรรมเกมบล็อกเชนไปพร้อมๆ กัน

ตำนานเล่นทั่วบ้านทั่วเมือง

ย้อนกลับไปในยุคสมัยเฟื่องฟูของ NFTs, Metaverse และเกมคริปโต หรือประมาณช่วงปี 2021 ในขณะนั้นทุกคนต่างกระโจนเข้ามายังโลกแห่งนี้กันอย่างบ้าระห่ำ เช่น Axie Infinity, The Sandbox หรือ Decentraland ที่ชาวไทยหลายคนยอมควักเงินหลายหมื่นหลายแสนในการครอบครองไอดี,ไอเท็ม หรือ ที่ดินสุดล้ำค่าในโลกจำลอง

สำหรับหลายคนในช่วงขณะนั้น เกมคริปโต ควรที่จะช่วยปลดล็อกขีดจำกัดของ web3 และ metaverse ให้เร็วยิ่งขึ้น และทำให้ผู้ใช้หันมาซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล (ไอเท็ม) กันผ่านบล็อกเชนที่เป็นตลาดเปิด เหมือนกับที่เคยทำกันมาในเกมออนไลน์สมัยก่อน โดยลึกๆ ก็ต่างหวังกันว่าเกมที่เล่นจะทำกำไรให้เป็นกอบเป็นกำ

แต่ด้วยข้อจำกัดของเทคโนโลยีในสมัยนั้น เช่น Ethereum ที่ร้อนแรงที่สุดได้แสดงให้เห็นว่าแม้ในทางทฤษฎีแล้วจะทำได้ แต่ในเชิงปฏิบัติไม่มีใครอยากทำเพราะมันยุ่งยากและมีค่าใช้จ่ายสูง 

ผลลัพธ์ที่ตามมาหลังจากนั้นเลยก็คือ ไม่มีใครคิดจะซื้อขายไอเท็มกันอย่างจริงจังด้วยบล็อกเชน มิหนำซ้ำโปรเจกต์เกมส่วนมากก็ไม่ได้มีจุดประสงค์ในการเป็น “เกมที่ดี” มาตั้งแต่แรก พอเจอกระแสขาลงซัดเข้าไปเลยทำให้กลุ่มผู้เล่นส่วนใหญ่ที่เข้ามาเพื่อเก็งกำไรลดหายลงไปเมื่อพวกเขาเริ่มรู้สึกตัวแล้วว่า จะทนเล่นต่อไปทำไมถ้าไม่ได้ผลประโยชน์ที่สมน้ำสมเนื้อกลับมาเมื่อเทียบกับเวลาและทรัพยากรที่ทุ่มไป

โมเดลที่ผิดพลาด?

อ้างอิงจากกราฟราคาปัจจุบัน โปรเจกต์หัวแถวของวงการอย่าง AXS ได้ร่วงลงมาจากจุดสูงสุดตลอดกาลถึง 99.3% เช่นเดียวกันกับโปรเจกต์อื่นๆ ที่ล้วนแล้วแต่ดิ่งลง -99% กันหมดไร้ซึ่งความหวังที่จะหวนคืนสู่ยุคสมัยอันรุ่งโรจน์

ในวงการเกมเราจะเรียกเกมในรูปแบบนี้ว่า Live service หมายความว่า ทีมพัฒนาจำเป็นที่จะต้องสร้างคอนเทนต์ในเกมที่น่าสนใจอย่างต่อเนื่องไปเรื่อยๆ จนกว่าจะยุติให้บริการ ไม่ใช่การออกตัวเกมครั้งเดียวจบเหมือนกับเกมเล่นคนเดียว 

สิ่งนี้ทำให้ความฝันที่เกมคริปโตจะกลับมายิ่งยากเข้าไปใหญ่ เพราะนอกจากจะไม่มีสปอนเซอร์ให้ระดมทุนอีกแล้ว ผู้เล่นเองก็ไม่สนใจที่จะเข้าไปเล่นอีก กลายเป็นว่า “เกม” ไม่มีช่องทางในการหาเงินเข้ามาเพิ่มเพื่อนำเงินที่ได้ไปพัฒนาต่อและมาถึงทางตัน ซึ่งต่อให้ขาลงไม่เกิด เกมคริปโตจำนวนมากก็จะประสบปัญหานี้อยู่ดี 

มาผิดจังหวะ?

ตัดภาพมาที่ปัจจุบัน บล็อกเชน Solana ได้พิสูจน์ตนเองแล้วว่า เป็นบล็อกเชนที่เหมาะสมและทนทานต่อการใช้งานอย่างหนักจากกระแสเหรียญมีม และถ้าว่ากันตามตรงแล้วถ้าเทคโนโลยีของ Solana พร้อม และไม่ใช่โปรเจกต์ที่เพิ่งเปิดตัวก็อาจกลายเป็นบล็อกเชนที่ทำให้ crypto gaming สามารถแจ้งเกิดได้จริงเพราะมีค่าธรรมเนียมที่ถูกและเร็ว เหมาะสมเป็นอย่างยิ่ง

นักพัฒนาเกมหลายคนไม่เห็นด้วยกับความเห็นของ Liu และมองว่าวงการเกมในคริปโตยังคงอยู่ส่วน Solana เองก็เหมาะที่จะเป็นบ้านในการเริ่มต้นอีกครั้ง โดยมีเพียงเกมประเภท “ScamPlay2Earn” เท่านั้นที่ไม่ควรกลับมาให้เห็นหน้าอีก

อนาคตของวงการเกมคริปโต

แม้ว่ากระแสเรื่องเกมคริปโตจะกลายเป็นเพียงแค่อดีตไปแล้ว แต่บางบริษัทและแบรนด์ยังคงไม่ยอมแพ้ และยังเชื่อมั่นว่า สักวันหนึ่งเกมคริปโตจะกลับมาอีกครั้ง เช่นฝั่งของ FIFA และ Pudgy Penguins

อย่างไรก็ตามในมุมมองของผู้เขียนบางครั้งเราอาจกำลังมองไปผิดทาง แทนที่จะนำเกมเข้ามาในโลกคริปโตทำไมถึงไม่นำคริปโตเข้าไปในเกมแทน

ใครที่เป็นเกมเมอร์จะทราบกันดีว่า “ตลาดที่แท้จริง” ของวงการเกมนั้นมันใหญ่โตมากขนาดไหน ยกตัวอย่างเช่น Dota2, CounterStrike2, หรือ Roblox ที่มีขนาดเศรษฐกิจในเกมมูลค่าหลายสิบหลายร้อยล้านดอลลาร์ ขาดเพียงอย่างเดียวคือ การทำลายกำแพงที่ถูกปิดกั้นและเปิดให้ผู้เล่นสามารถซื้อขายกันได้อย่างอิสระ และเปลี่ยนไอเท็มเหล่านั้นให้กลายเป็นเงินที่จับต้องได้จริง โดยไม่ต้องพึ่งพาตัวกลางรับซื้อ หรือทำผิดกฎของเกม

ความเป็นไปได้ในอนาคตของวงการเกมคริปโตอาจจะมีแนวทางที่เปลี่ยนแปลงไปจากเดิมที่เป็น “Play-to-Earn” เป็น “Play-to-Own” ตามคำพูดของ John Linden ซีอีโอของ Mythical Games ในปี 2022  โดยในงาน Blockchain ของเกาหลีใต้เมื่อตอนนั้น เขาได้ให้สัมภาษณ์กับ  Forkast ว่า ทิศทางของอุตสาหกรรมเกมบล็อกเชนจำเป็นต้องก้าวข้ามกรอบความคิดเดิมๆ และหันมาให้ความสำคัญกับ “สิทธิความเป็นเจ้าของที่แท้จริง” แทนที่การมุ่งเน้นแต่เรื่องการสร้างรายได้เพียงอย่างเดียว โดยเขามองว่าผู้เล่นควรได้สนุกกับเนื้อหาเกม และได้ครอบครองไอเทมพิเศษที่มีมูลค่าจากตัวมันเองจริงๆ ไม่ใช่การเข้ามาเล่นเพื่อหวังปั่นเหรียญรายวัน

อะไรคือ play to own

โมเดล Play to Own คือแนวคิดที่ถูกสร้างขึ้นมาเพื่ออุดรอยรั่วของ P2E โดยมีหัวใจสำคัญคือการดึงความสนุก และประสบการณ์ร่วมของผู้เล่นกลับมาเป็นแกนหลัก และเมื่อเล่นเกมไปเรื่อยๆ พวกเขาก็จะมีโอกาสได้รับรางวัลเป็นไอเทมหายากซึ่งมูลค่าของการซื้อขายแลกเปลี่ยนสิ่งเหล่านี้ จะเกิดขึ้นจากความต้องการใช้งานจริงภายในเกม ไม่ใช่จากการปั่นราคา

ด้วยเทคโนโลยีบล็อกเชน ทรัพย์สินดิจิทัลที่หามาได้จะถูกบันทึกในรูปแบบ NFT ทำให้เกมเมอร์มีสิทธิขาดในการครอบครองอย่างแท้จริง เป็นเครื่องการันตีว่าหยาดเหงื่อแรงกายที่ลงทุนเล่นไปจะไม่สูญเปล่า และไอเทมเหล่านั้นจะไม่หายไปไหนอย่างแน่นอน

มุมมองที่ว่าเกมคริปโตตายไปแล้ว แท้จริงอาจแค่เป็นการผลัดใบจากยุค GameFi 1.0 ที่ใช้หาเงินเพียงอย่างเดียวไปสู่การทำเกมแบบ Web2.5 ที่ต้องเน้นความสนุกระดับ AAA ก่อน แล้วค่อยเอาบล็อกเชนไปซ่อนไว้หลังบ้านให้ผู้เล่นไม่ต้องรู้ด้วยซ้ำว่ากำลังใช้คริปโตอยู่ ชูมันเป็นฟีเจอร์เสริมไม่ใช่ฟีเจอร์หลัก