สรุปข่าว
- Vitalik Buterin ออกโรงโต้แย้งแนวคิดที่ว่าต้องแจกเงินเท่านั้นคนถึงจะใช้” โดยยกตัวอย่าง Fileverse แอปที่ “คุณพ่อ” ของเขาใช้งานจริงในการส่งเอกสาร โดยไม่ต้องมีการจ้างหรือแจกโทเคนล่อใจ
- เขาเสนอหลักการแยกแยะ “สิ่งจูงใจ” โดยมองว่าการจ่ายเพื่อชดเชยความเสี่ยง (เช่น DeFi) นั้นยอมรับได้ แต่การจ่ายเพื่อปั่นยอดคนใช้งาน (เช่น จ้างทวีต) เป็นกลยุทธ์ที่ผิดพลาด
- Vitalik วิจารณ์แรงว่าช่วงปี 2021-2024 การแจกเหรียญส่วนใหญ่เป็นเพียงเครื่องมือสร้าง “ฟองสบู่เก็งกำไร” แต่ยุคถัดไปแอปต้องอยู่รอดด้วย “ประโยชน์ใช้สอยที่แท้จริง”
แนวโน้มส่งผลต่อราคา: Neutral
แนวคิดนี้ส่งสัญญาณให้ตลาดหันมาโฟกัสที่ Real Utility มากขึ้น ซึ่งอาจกดดันเหรียญที่ไม่มีโปรดักต์จริง แต่จะส่งผลดีต่อโปรเจกต์ที่มีฐานผู้ใช้จริงในระยะยาว
กลายเป็นประเด็นร้อนในโลกทวิตเตอร์ (X) เมื่อ Vitalik Buterin ผู้ร่วมก่อตั้ง Ethereum ได้ออกมาตอบโต้ผู้ใช้งานรายหนึ่งที่ชื่อว่า Squiggly Hair Shanks ที่กล่าวอ้างว่า “ถ้าไม่แจกเงินจูงใจ ก็จะไม่มีใครใช้แอปของคุณ” เพราะคนปกติ 99% ไม่มีใครอยากเสียเวลามาลองแอปใหม่ๆ ฟรีๆ
คำตอบของ Vitalik นั้นคมคายและสะท้อนภาพความจริงของวงการคริปโตที่กำลังเปลี่ยนผ่านสู่ยุค 2026 ได้อย่างน่าสนใจ
“พ่อผมใช้ Fileverse เพราะมันดี ไม่ใช่เพราะได้ตังค์”
Vitalik เริ่มต้นด้วยการตอบกลับแบบประชดประชันเล็กๆ ถึง Fileverse (แพลตฟอร์มจัดการไฟล์บนบล็อกเชน) ว่าถ้าทฤษฎี “ต้องจ้างคนมาใช้” เป็นจริง เขาคงต้องได้รับเช็คเงินสดก้อนโตแล้ว เพราะตอนนี้พ่อของเขาใช้งาน Fileverse เป็นประจำในการเขียนเอกสารส่งให้เขา
นัยสำคัญคือ “Organic Growth” หรือการเติบโตตามธรรมชาติที่เกิดจากโปรดักต์ที่มีประโยชน์จริงๆ นั้นมีค่าและยั่งยืนกว่าการเติบโตที่เกิดจากการ “อัดฉีดเงิน” เพื่อจ้างคนเข้ามา
คู่มือแยกแยะ: แจกเงินแบบไหน “รอด” แบบไหน “ร่วง”
Vitalik ไม่ได้ปฏิเสธระบบ Incentive ทั้งหมด แต่เขาเสนอหลักการแบ่งแยกที่ชัดเจนเพื่อความยั่งยืนของโปรเจกต์:
- Incentive ที่ดี : คือการจ่ายเพื่อชดเชย “ต้นทุนชั่วคราว” หรือ “ความเสี่ยง” ที่ผู้ใช้ต้องแบกรับในช่วงที่ระบบยังไม่เสถียร เช่น การให้รางวัล Liquidity Provider ใน DeFi เพื่อแลกกับความเสี่ยงเรื่อง Smart Contract ในช่วงเริ่มต้น
- Incentive ที่แย่ : คือการจ่ายเพื่อดึงดูดคนที่ปกติจะไม่ใช้งานแอปนั้นเลยถ้าไม่มีเงินรางวัล เช่น การจ้างให้คนมาทวีตเชียร์ สิ่งนี้จะได้มาแต่ตัวเลขผู้ใช้ แต่ขาดคุณภาพ และคนเหล่านี้จะหายไปทันทีที่เงินหมด
ความจริงที่เจ็บปวด: ยุคแห่งการ “ปั่นฟองสบู่” (2021-2024)
Vitalik ทิ้งท้ายด้วยมุมมองที่เฉียบคมว่า ในช่วงปี 2021-2024 โปรดักต์ที่แท้จริงของหลายโปรเจกต์ไม่ใช่ตัวแอปพลิเคชัน แต่คือ “การสร้างฟองสบู่เก็งกำไร” (Speculative Bubble) การแจก Incentive จึงเป็นเพียงเครื่องมือในการปั้นตัวเลขเพื่อสร้างความชอบธรรมให้กับการปั่นราคา หรือที่เขาเรียกว่า “Pump and dump wearing a suit” (การปั่นหุ้นที่สวมสูทให้ดูดี)
มุมมองของ Vitalik ครั้งนี้คือสัญญาณเตือนภัยระดับสีแดงสำหรับสายฟาร์ม Airdrop ครับ ยุคของการปั่นยอดเพื่อแลกเหรียญกำลังจะหมดไป โปรเจกต์คุณภาพในอนาคตจะคัดกรองเข้มข้นเพื่อแจกให้เฉพาะ “ผู้ใช้งานตัวจริง” ที่สร้างมูลค่าให้ระบบเท่านั้น
ในมุมมองของผู้เขียน หากแอปไหนต้อง “จ้าง” คุณมาใช้ แปลว่าแอปนั้นอาจจะ “ไม่รอด” ในระยะยาวการลงทุนที่ดีที่สุดตอนนี้คือการมองหาโปรเจกต์ที่มี Use Case ที่คนนอกวงการ (แบบคุณพ่อ Vitalik) ใช้งานได้จริง เพราะนั่นคือเกราะป้องกันเดียวที่จะทำให้เหรียญนั้นมีมูลค่าต่อไปได้ แม้ในวันที่ไม่มีเงินแจก
ที่มา: @VitalikButerin

